Przeprowadzono kompleksową aktualizację Wielkopolskiej Bazy Dróg Rowerowych (WBDR), opartą na danych przekazanych przez jednostki samorządu terytorialnego oraz zarządców infrastruktury drogowej. Zebrane informacje posłużyły do określenia aktualnego stanu infrastruktury dla ruchu rowerowego oraz planów jej dalszego rozwoju w województwie wielkopolskim. Badanie zrealizowano w formie geoankiety za pośrednictwem aplikacji mapowej, która umożliwiała zarządcom infrastruktury przeglądanie, weryfikowanie oraz uzupełnianie danych dotyczących infrastruktury dla ruchu rowerowego.
Artykuł przedstawia podsumowanie wyników badania, prezentując podstawowe dane o stanie rozwoju sieci dróg rowerowych na terenie województwa wielkopolskiego z aktualnością na koniec marca 2026 roku. Coroczna aktualizacja WBDR jest ważnym elementem oceny efektywności działań służących rozwojowi infrastruktury dla ruchu rowerowego, określonych w Polityce rowerowej województwa wielkopolskiego.
TYPY INFRASTRUKTURY DLA RUCHU ROWEROWEGO
Infrastruktura dla ruchu rowerowego składa się z dróg rowerowych oraz innych typów infrastruktury, w pewnym stopniu przystosowanych i przeznaczonych do poruszania się rowerem. Droga rowerowa to pas terenu oznaczony odpowiednimi znakami drogowymi i przystosowany do poruszania się rowerem. Wskazana definicja obejmuje trzy typy infrastruktury przeznaczonej dla ruchu rowerowego: drogę dla rowerów, drogę dla pieszych i rowerów oraz pas ruchu dla rowerów, które są określone w Ustawie Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. 2024, poz. 1251, ze zm.).
Inne typy infrastruktury, w pewnym stopniu przystosowane i przeznaczone do poruszania się rowerem to: drogi dla pieszych z dopuszczonym ruchem rowerowym, kontraruch rowerowy[1], strefa tempo 30.
Łączna długość całej infrastruktury dla ruchu rowerowego w województwie wielkopolskim wg stanu na koniec marca 2026 roku wynosi 3692 km, w tym 3338 km to drogi rowerowe, a 354 km to inne typy infrastruktury. W porównaniu z danymi od 2023 roku widać wyraźny, systematyczny wzrost – łączna długość infrastruktury zwiększyła się o 21%.
Istniejącą sieć dróg rowerowych w województwie wielkopolskim tworzą głównie drogi dla pieszych i rowerów o długości 1851 km i drogi dla rowerów o długości 1356 km. W porównaniu do danych z WBDR z poprzedniego badania przeprowadzonego w 2025 r. odnotowano zmianę długości dróg dla pieszych i rowerów o +3,0%, a dróg rowerowych o +6,8%[2].
[1] Umożliwia poruszanie się rowerzystom w kierunku przeciwnym do wyznaczonego kierunku dla ruchu ogólnego na jezdniach jednokierunkowych z ograniczeniem prędkości do 30 km/h.
[2] Wszystkie zmiany względem poprzedniej edycji badania uwzględniają nowo wybudowaną infrastrukturę oraz korekty w otrzymanych wcześniej danych, po przeprowadzonej weryfikacji i potwierdzeniu poprawności danych przez samorządy oraz zarządców dróg.
DŁUGOŚĆ SIECI DRÓG ROWEROWYCH
Łączna długość istniejących dróg rowerowych w województwie wynosi 3338 km. W realizacji pozostają 184 km, a planowanych do wybudowania jest 2135 km dróg rowerowych.
ISTNIEJĄCE
3 338 km
W REALIZACJI
184 km
PLANOWANE
2 135 km
Długość dróg rowerowych przeanalizowano w podziale na obszary miejskie i obszary wiejskie[3] w regionie. W wyniku analizy wykazano, że na obszarach wiejskich zlokalizowanych jest 62,4% dróg rowerowych, a w miastach 37,6%.
62,4%
OBSZAR WIEJSKI
37,6%
OBSZAR MIEJSKI
Występowanie poszczególnych typów infrastruktury jest zróżnicowane. Dominującym na obu obszarach są drogi dla pieszych i rowerów. Jednakże w miastach widoczny jest większy udział dróg dla rowerów – 42,8%, względem obszarów wiejskich – 39,3%.
Najdłuższa sieć dróg rowerowych znajduje się w największych miastach regionu: Poznaniu – 220 km, Pile – 72 km i Kaliszu – 60 km. Natomiast jeśli chodzi o obszary wiejskie to najdłuższa sieć dróg rowerowych znajduje się w gminach wiejskich: Tarnowo Podgórne – 53 km, Kościan – 49 km oraz na obszarze wiejskim gminy miejsko-wiejskiej Oborniki – 42 km.
[3] Obszar miejski tworzą wszystkie miasta w województwie, czyli gminy miejskie, miasta w gminach miejsko-wiejskich i miasta na prawach powiatu. Obszary wiejskie to wszystkie gminy wiejskie oraz obszary wiejskie gmin miejsko-wiejskich.
GĘSTOŚĆ DRÓG ROWEROWYCH
Poziom rozwoju infrastruktury rowerowej na danym terenie można w sposób obiektywny ocenić za pomocą wskaźnika gęstości dróg rowerowych. Jest on wyrażony jako procentowy udział długości dróg rowerowych w całkowitej długości dróg publicznych o nawierzchni twardej[4]. Miara ta pozwala określić stopień wypełnienia infrastruktury dróg publicznych drogami rowerowymi.
Wartość wskaźnika dla całego województwa wielkopolskiego wyniosła 10,6%. Gęstość dróg rowerowych dla obszarów wiejskich wyniosła 8,2%, a dla obszarów miejskich 20,9%. Zdecydowanie większe zagęszczenie występuje w miastach, co wynika z ich specyfiki, gdzie długość infrastruktury drogowej jest relatywnie mniejsza niż na obszarach wiejskich, a sieć dróg rowerowych jest bardziej rozbudowana. Największe wartości wskaźnik osiąga w miastach: Chodzież – 52,5%, Oborniki – 52,0%, Złotów – 44,5%.
Udział (%) długości dróg rowerowych w długości sieci dróg publicznych o nawierzchni twardej
WOJEWÓDZTWO
WIELKOPOLSKIE
OBSZAR WIEJSKI
8,2%
OBSZAR MIEJSKI
20,9%
[4] Do dróg o nawierzchni twardej zalicza się drogi o nawierzchni twardej ulepszonej (z kostki kamiennej, klinkieru, betonu, z płyt kamienno-betonowych, bitumu) oraz drogi o nawierzchni nieulepszonej (o nawierzchni tłuczniowej i brukowej).
TYPY NAWIERZCHNI
Spośród zastosowanych typów nawierzchni dróg rowerowych dominują głównie dwa materiały: asfalt 1519 km (45,5%) i kostka betonowa 1277 km (38,3%). Dla 5,9% dróg rowerowych wybrano typ nawierzchni – inny, który w zdecydowanej większości odnosi się do odcinków dróg o dwóch lub więcej zastosowanych typach nawierzchni. Dla 6,9% odcinków rodzaj nawierzchni nie został określony.
STAN TECHNICZNY
Stan technicznych dróg rowerowych badany był w 3 kategoriach:
- dobry – nawierzchnie nowe, odnowione i eksploatowane, dopuszczalne występowanie sporadycznych uszkodzeń nie wymagające zabiegów naprawczych
- niezadowalający – nawierzchnie z uszkodzeniami wymagające zaplanowania zabiegów naprawczych
- zły – nawierzchnie z uszkodzeniami wymagające niezwłocznych zabiegów naprawczych lub w przypadku braku środków odpowiedniego oznakowania odcinków
Dla 2555 km dróg rowerowych w regionie wskazano dobry stan techniczny. W stanie niezadowalającym są 6 km dróg, a w złym 69 km. Dla 708 km dróg rowerowych rowerowych nie określono stanu technicznego.
APLIKACJA MAPOWA WIELKOPOLSKIEJ BAZY DRÓG ROWEROWYCH
Wraz z końcem badania zaktualizowano dane w aplikacji mapowej Wielkopolskiej Bazy Dróg Rowerowych. Umożliwia ona przeglądanie zebranych informacji o infrastrukturze ruchu rowerowego, m.in. o stanie realizacji, typie infrastruktury czy rodzajach nawierzchni. Użytkownicy znajdą tutaj szczegółowe dane dla każdego pojedynczego odcinka drogi rowerowej w województwie, a także mogą pobrać dane statystyczne, czy plakaty przygotowane dla gmin województwa wielkopolskiego.
Stałym elementem funkcjonowania WBDR jest monitoring ongoing, który umożliwia systematyczną aktualizację, gdzie każdy podmiot zgłaszający zmiany ma możliwość edycji danych zawartych w Bazie, czy wprowadzenia nowych informacji (np. dodanie nowego odcinka drogi rowerowej po jego wybudowaniu).
Od tego roku WBDR jest dostępna pod nowym adresem: https://www.wbpppoznan.pl/WBDR.html.
PODSUMOWANIE
Tegoroczna aktualizacja Wielkopolskiej Bazy Dróg Rowerowych potwierdza utrzymujący się trend rozwoju infrastruktury dla ruchu rowerowego w województwie wielkopolskim. W porównaniu z poprzednią edycją badania długość sieci dróg rowerowych wzrosła o 4,6%, natomiast pozostałej infrastruktury dla ruchu rowerowego o 7,6%. Jest to umiarkowany, lecz systematyczny przyrost, który wskazuje, że od 2023 roku łączna długość dróg rowerowych w regionie zwiększa się średnio o około 152 km rocznie.
Rozmieszczenie przestrzenne sieci pozostaje w dużej mierze niezmienione. Największe zagęszczenie sieci dróg rowerowych występuje w Poznaniu i jego bezpośrednim otoczeniu, a także w południowo-zachodniej części województwa. Na pozostałych obszarach sieć ma charakter nierównomierny. Zauważalna jest również prawidłowość, że większość miast powiatowych oraz największych ośrodków miejskich dysponuje ponadprzeciętnie rozwiniętą siecią dróg rowerowych.
Na uwagę zasługuje fakt, że liczba gmin pozbawionych dróg rowerowych zmniejszyła się z 18 w 2023 roku do 12 obecnie. Głównym wyzwaniem pozostaje jednak brak spójności sieci dróg rowerowych. Jej fragmentaryczność sprawia, że w wielu przypadkach nie zapewnia ona efektywnych połączeń między sąsiadującymi ośrodkami gminnymi.
Powiązane opracowania:
-
Badanie infrastruktury dla ruchu rowerowego – edycja 2025Zakończyła się czwarta edycja badania infrastruktury dróg rowerowych w Wielkopolsce. Dane pozyskane od jednostek samorządu terytorialnego i zarządców infrastruktury drogowej posłużyły do inwentaryzacji stanu i planów rozwoju sieci dróg rowerowych w regionie oraz aktualizacji Wielkopolskiej Bazy Dróg Rowerowych.
-
Badanie infrastruktury dróg rowerowych – edycja 2024Zakończyła się trzecia edycja badania infrastruktury dróg rowerowych w Wielkopolsce. Dane pozyskane od jednostek samorządu terytorialnego i zarządców infrastruktury drogowej posłużyły do inwentaryzacji stanu i planów rozwoju sieci dróg rowerowych w regionie oraz aktualizacji Wielkopolskiej Bazy Dróg Rowerowych.
-
Badanie infrastruktury dróg rowerowych – edycja 2023Zakończyła się druga edycja badania infrastruktury dróg rowerowych w Wielkopolsce. Dane pozyskane od jednostek samorządu terytorialnego i zarządców infrastruktury drogowej posłużyły do inwentaryzacji stanu i planów rozwoju sieci dróg rowerowych w regionie oraz aktualizacji Wielkopolskiej Bazy Dróg Rowerowych (WBDR).
